Dolce far niente: zo leer je de kunst van het heerlijke niks doen

Niks doen, of dolce far niente omdat in het Italiaans nou eenmaal alles beter klinkt, lijkt in theorie heel fijn, maar is in praktijk nog knap lastig. Want hoe lang is het geleden dat je stil hebt gezeten – en niks, echt níks – hebt gedaan?

Ik woon middenin de stad waar ik vanuit mijn raam een fantastisch uitzicht heb op winkelend publiek, verdwaasde toeristen en schuimbekkende fietsers. Ieder weekend denk ik weer: vandaag ga ik voor dat raam zitten met een kop thee en alleen maar naar buiten staren. Niks doen. Echt, het lijkt me zo heerlijk, maar ik faal iedere keer weer.

Want telkens wanneer ik besluit om te niksen, laat ik me afleiden. Zelfs als mijn telefoon niet piept, trilt of oplicht kan ik zomaar iets Heel Urgents bedenken wat ik Nu Moet Checken. Of dan bedenk ik me dat bij dit serene niks doen-tafereel wel een bijpassend muziekje hoort waardoor ik zo weer een halfuur verder ben met het  uitkammen van Spotify, op zoek naar een playlist die past bij m’n stemming. Een serie kijken zonder simultaan m’n nagels te lakken en een driftig gesprek voeren op WhatsApp? Lukt niet. In bad stappen zonder telefoon of tijdschrift binnen handbereik? Kansloos. Echt, het is diep triest met me gesteld.

En dat terwijl dat hele dolce far niente zo goed voor je is. Het kalmeert, geeft ruimte en zorgt ervoor dat je daarna weer betekenisvolle actie kan ondernemen. En daarmee bedoel ik niet de ex van je nieuwe vlam stalken op Instagram. Niks doen brengt je in beweging. Onze natuurlijke staat is dat we altijd in beweging zijn. Maar om ervoor te zorgen dat die beweging de goede kant op gaat, moet je eerst stilstaan.

Niks doen is het makkelijkst in de vroege ochtend. De wereld is nog stil, de meeste mensen slapen nog en je bent nog niet opgeslokt door de hectiek van alledag. Beschouw je ochtenden als het heilige moment om nog even niks te doen. Om dat voor elkaar te krijgen, moet je de dingen die je daarvan weerhouden stoppen. Zorg er daarom voor dat je:

  1. Niet je mail checkt;
  2. Geen nieuws of social media leest;
  3. Geen tv kijkt.

Vervolges doe je het volgende:

  1. Je zit;
  2. Je ademt;
  3. Je herhaalt nummer 2.

Voel hoe de luchtstroom je longen vult wanneer je inademt en laat de lucht via je mond naar buiten wanneer je uitademt. Focus je net zo lang op je adem totdat je alle ruis en gedachten hebt verbannen.

Wanneer je geest eenmaal leeg is, kun je het vullen met alles wat echt belangrijk voor je is. Je kunt op een rijtje zetten wat die dag echt prioriteit voor je heeft. Je verlicht de last van altijd maar proberen druk te zijn. Je zet jezelf weer in lijn met je meest authentieke waarden en principes, zodat je het leven kan leiden dat je wil leiden, in plaats van mee te doen in de rat race waarbij je het grotere plaatje totaal uit het oog verliest.

Doe deze oefening iedere dag 5 á 10 minuten. Het is daarbij heel belangrijk dat je ontspant. Ga op een zachte stoel of een lekker schoon bed zitten en wiebel net zo lang tot je een positie hebt gevonden waarin je lichaam comfortabel is – net zoals een kat doet. Hoe katten niks doen is echt next level, maar ze zijn voor deze oefening wel een goede inspiratiebron. Als je nog niet helemaal ontspannen bent, masseer jezelf dan. Ja ja, een massage is altijd beter wanneer een paar sterke mannenhanden het doen (goed, we dwalen af), maar jezelf masseren kan ook echt lekker zijn. Begin met je schouders en nek, ga door naar je hoofd, je gezicht en vergeet je armen en benen niet.

Wanneer je een tijdje zo niks hebt gedaan, kun je door naar de volgende fase: niks doen in bad. Laat je spieren ontspannen door het warme water en haal het uit je hoofd om je zen-moment vast te leggen op Instagram.

Niks doen gaat ook heel goed gepaard met het prikkelen van je zintuigen. Pak een glas wijn of warme chocolademelk en doe niks anders dan je focussen op je drankje. Registreer de textuur, de smaak, de geur en de temperatuur en sluit je ogen wanneer je doorslikt. Hetzelfde kun je doen met eten. Concentreer je helemaal op dat wat er op je bord ligt.

Vervolgens kun je de kunst van het niks doen toepassen in de natuur. Het liefst ergens waar je zo min mogelijk stadsgeluiden hoort. Ga ergens zitten, maar behoed jezelf ervoor dat je geest met je aan de haal gaat. Focus in plaats daarvan echt op het kabbelen van een riviertje, bestudeer de planten, volg de vogels en besef dat je echt niet hoogbejaard hoeft te zijn om dit te waarderen.

In het laatste stadium kun je er echt voor gaan en het niks doen – net als de Italianen – verweven in je dagelijks leven. Sta in de supermarktrij of zit in de trein zonder wat te lezen, op je telefoon te kijken of tof do-lijstjes te maken. Wacht en doe niks. Kijk een beetje om je heen, observeer andere mensen, luister een gesprek af of concentreer je op je ademhaling.

De volgende stap is voor de echte meesters. Probeer eens niks te doen temidden van chaos – of het nou op je werkplek is of een andere stressvolle omgeving. Sluit je voor alles af, doe je ogen dicht en let op je ademhaling. Doe dit 5 á 10 minuten. Als je een flexibele baan hebt, kun je het opbouwen tot een halfuur, maar we willen je natuurlijk niet in de problemen brengen met je baas. Als je dit eenmaal voor elkaar krijgt, lukt het je om op een hectische dag met kinderen om je heen en allerlei mensen die wat van je moeten toch te focussen op hetgeen waar je mee bezig bent. Je bent relaxt, klaar om je te concentreren en in die heerlijke flow terecht te komen.

Oefening baart kunst, dus zet het maar op je to do-list: iedere dag even niks doen. Zal je zien dat die Italianen zo gek niet zijn.

Lees ook: Ben je lui? Dan heb je waarschijnlijk een hoog IQ

(Bron: Zenhabits, Huffington Post.)

Geschreven door

Susan is freelance journalist en editor. Houdt van mensen die zichzelf niet te serieus nemen, want dat doet ze zelf ook niet. Lacht om haar eigen grappen, huilt om baby-aapjes. Zit meer op Instagram dan goed is voor een mens en koestert alles wat een luipaardprint heeft.