Ga weg met die gojibessen! Want gezond eten gaat me niet genezen

Toen Sylvia Millecam zichzelf jaren geleden van kanker dacht te kunnen genezen door een gezonde levensstijl vond iedereen dat belachelijk. Maar tegenwoordig denken steeds meer mensen dat je met gezond eten en leven het leven naar je hand kunt zetten. Vala, die een zeldzame chronische ziekte heeft, raakt daar zo langzamerhand flink geïrriteerd van.

Als ik aan iemand vertel dat ik ziek ben, krijg ik tegenwoordig vaker wel dan niet advies over hoe ik mezelf kan ‘genezen’. Het doet er niet toe dat dat medisch gezien helemaal niet kan, omdat wat ik heb nou eenmaal ongeneeslijk is, menigeen is ervan overtuigd dat ik er zo vanaf kan komen. Mezelf beter kan maken. Als ik maar ‘gezond ga leven’. En daarmee bedoelen ze dan vooral dat ik mijn eetpatroon moet aanpassen of een of ander wonderdieet moet volgen. Iedereen kent namelijk wel iemand die door het FODMAP-dieet, het RED-dieet, of het PALEO-dieet spontaan oprees uit z’n rolstoel en de rest van z’n leven zo fit als een hoentje door het leven sprong. Het leven is namelijk maakbaar, de mens is maakbaar. Althans, dat denken we. Willen we graag geloven. Ik geloof dat niet. Ik geloof dat ik ziek ben en dat ik nooit meer beter word. En al die mensen die mij de hele tijd maar quinoa, Pokébowls, of het menu van een jager/verzamelaar door mijn strot proberen te duwen kan ik zo langzamerhand wel slaan.

Even voor de duidelijkheid: ik snap heus wel dat het allemaal goed bedoeld is. Dat mensen me alleen maar willen helpen. En ik zal ook echt niet ontkennen dat een gezonde levensstijl veel kan doen voor je gezondheid, dat dat sommige kwalen zelfs kan oplossen. Maar sommige dingen heb je gewoon niet in de hand. Want het leven is niet maakbaar. Ik heb mijn niet-maakbare leven geaccepteerd, dus waarom kunnen andere mensen dat dan niet? Waarom voelen mensen steeds de behoefte om mijn ziekte te ontkennen? Want dat is eigenlijk wat ze doen door me te vertellen hoe ik er vanaf kan komen. Door de medische wetenschap en de feiten te negeren en daarmee mij en mijn leven te negeren. Alsof ik het verzin ofzo. Alsof ik al jaren rondloop met kwalen die ik helemaal niet had hoeven hebben. Als ik maar een beter leven had geleid. Dat vind ik best beledigend. Want geloof me maar, ik doe mijn uiterste best.

Wat je eigenlijk zegt als je iemand met een chronische ziekte vertelt dat-ie zichzelf beter kan eten/sporten/mediteren/sapkuren of wat dan ook, is dat het eigenlijk de schuld van die persoon zelf is dat-ie nog steeds ziek is. Dat is best wel onaardig en ook gewoon een beetje dom. Want als het echt zo makkelijk was, zouden alle zieke mensen zichzelf dan niet al lang genezen hebben? Ik vind het namelijk helemaal niet fijn om altijd pijn te hebben. Om altijd moe te zijn. Slaap,- en blaasproblemen te hebben. Om de zoveel tijd dagen en soms zelfs wekenlang op bed te moeten liggen omdat de ziekte me invalideert. Als ik dat allemaal kon voorkomen door een hip dieet van boerenkoolshakes en een sportregime had ik dat natuurlijk al lang gedaan. Ik wil niks liever dan van die rotziekte af. Maar al werd ik de grootste healthfreak van de wereld, dan werd ik daar nog steeds niet beter van.

Ik ben trouwens al een stuk gezonder gaan leven sinds ik weet dat ik ziek ben. Ik sport vier keer in de week en ik zorg dat ik altijd aan mijn groenten en fruit kom. Ik snoep niet en ik drink alleen maar water. Ik ga iedere dag op tijd naar bed en stress probeer ik zoveel mogelijk te vermijden. Ik durf dus wel te zeggen dat ik mij al een behoorlijk rigoureus gezonde levensstijl heb aangemeten, maar weet je, het heeft in al die jaren nog niks geholpen. Mijn pijn is niet verminderd en ik ben ook niet minder moe. Gezondheidstechnisch gaat het zelfs slechter met me, zo bleek uit het laatste onderzoek. En dat komt dus gewoon omdat je op sommige dingen nou eenmaal geen invloed hebt. Veel dingen in het leven kun je inderdaad naar je hand zetten, maar veel ook overkomt je. En soms overkomen mensen dus heel vervelende dingen en dat is al erg genoeg, zonder dat anderen je ook nog het gevoel geven dat je het aan jezelf te danken hebt.

Dus nee, beste mensen, ik ga niet op dieet. Ik ga niet veganistisch eten of met een gezondheidsgoeroe mijn leven omgooien. Ik ben gewoon ziek en dat blijf ik ook. En als je iemand met chronische ziekte een hart onder de riem wilt steken, sla dan gewoon een arm om ‘m heen. Of kom langs met een fles wijn, of een reep chocola. Dat is weliswaar niet zo gezond, maar wel lekker en gezellig. En weet je, dáár ga je je nou echt beter van voelen als je ziek bent. Want een beetje compassie, daar kan geen bord vol superfoods tegenop.

Geschreven door