Ook zo flexibel als wat? DIT zijn de voordelen van de ambivert

Soms lijkt het alsof er maar twee soorten mensen zijn: introvert en extravert. Maar lang niet iedereen past in één van die twee categorieën. Enter: ambiverten. En ze zijn overal.

Eerst even een piepklein stukje geschiedenis. Sinds de beroemde psychiater Carl Jung in de jaren dertig van de vorige eeuw de begrippen introvert en extravert introduceerde, is over beide persoonlijkheidsvormen veel gezegd en geschreven. Daarbij is de introvert rustig, bedachtzaam en gereserveerd, en de extravert druk, uitbundig en impulsief. Maar wat blijkt: de meeste mensen zijn niet het één of het ander, maar zitten ergens een beetje tussenin,  afhankelijk van leeftijd, situatie en bijvoorbeeld genetica. En er is nog maar weinig onderzoek naar ze gedaan, maar ze zouden zich dus bevinden in de groep introverten (33%) en extraverten (66%).  “Ambiverten zijn een soort ‘middle of the road”, zegt Bernardo J. Carducci, directeur van het Verlegenheid Research Institute in Indiana daarover. En dat heeft met name te maken met een soort mentale flexibiliteit, die per situatie kan verschillen. Veel is daar nog niet officieel over bekend, en de ‘ambivert’ wordt ook (nog) niet als zodanig aangeduid of erkend in de persoonlijkheidsonderzoeken, maar wie een beetje logisch nadenkt en in de eigen kenissenkring gaat kijken, vindt er waarschijnlijk meer dan één. En dat gaat bijvoorbeeld over de volgende dingen, die we vandaag voor de lol gewoon eens even keiharde voordelen gaan noemen. Want dat zijn het. Dus hoera voor de ambi’s, en dat gaat over deze dingen:

Het kan ambi’s niet zoveel schelen dat ze ambi zijn
Waar extraverten kunnen lijden als ze alleen zijn of geen prikkels van buiten krijgen, en introverten zich sociaal ongemakkelijk of overprikkeld kunnen voelen, maakt het de ambivert eigenlijk vrij weinig uit allemaal. Als je alleen bent is dat in principe prima, maar onder de mensen weet je je ook te vermaken. En je heel erg (over)bewust van de situatie waar je je in begeeft, ben je ook niet.

Ambi’s zijn prima teamplayers
Want: een introvert voelt zich meestal niet zo prettig in een (grote) groep, en een extravert wil zich nog wel eens te dominant opstellen en anderen te weinig aan het woord laten. Mooi dat de ambivert daar dus tussenin zit; die kunnen zowel in hun eentje dingen voor elkaar krijgen als mét collega’s. En ze laten hun baankeuze er dus ook niet van afhangen.

Ambi’s passen zich aan
Op een feestje kún je een ambivert terug vinden in een luidruchtig gesprek, of ze van hot naar her zien fladderen als ware ze een extravert. Maar diezelfde ambivert kan de volgende dag dus ook rustig in zijn of haar eentje in de bioscoop zitten, of aandachtig luisteren tijdens een etentje. Eigenlijk kunnen ambiverten extravert zijn in sociale situaties, en introvert als ze alleen zijn. Daarmee zijn ze als het ware comfortabel in een breder scala van situaties, en voelen zich niet snel afgeleid als ze moeten wisselen. Ze reageren op de sociale situatie waarin ze zich bevinden en passen zich daarop aan. Reuze flexibel dus, maar let op: dit betekent nog niet dat ambi’s altijd maar zullen genieten van iedere sociale situatie, of het alleen zijn. Dus als je als ambivert-zijnde merkt dat je van bepaalde situaties altijd een slecht humeur krijgt, verander de volgende keer dan dan van aanpak. Het gevaar dat de ambivert namelijk met alle winden meewaait is aanwezig. Als je dat eenmaal weet, kun je erop letten.

Ambi’s nemen risico én zijn voorzichtig
Een beetje extravert is de eerste om bij wijze van spreken zonder na te denken uit een vliegtuig te springen, waar een introvert denkt: dikke doei, met je parachute. Maar ambiverten kunnen het allebei denken, en hun handelingen af laten hangen van het moment en de situatie. Dus kan een ambivert het op maandagvond soms én ineens al dansend en zingend het licht uitdoen in de kroeg, en de andere keer al om half tien in bed liggen met een kopje gemberthee en het nieuwste breipatroon. Ambi’s maken kortom verschillende keuzes, en die kunnen breed zijn.

Ambi’s kunnen luisteren én praten
Een introvert is een uitstekend luistereraar en een extravert een goede spreker; maar de ambivert is het in principe beide. En dat hangt wel een beetje van de omstandigheden af, want als het nodig is weet de ambi te zwijgen zodat een ander voldoende aandacht krijgt, maar als het nodig is kunnen ze zelf ook heel goed het woord voeren, en voor zichzelf opkomen. Alsof ze als het ware hun introverte en extraverte eigenschappen weten aan en uit te zetten als de situatie daarom vraagt.

Ambi’s hebben een sterk zelfbeeld
En dat komt er eigenlijk op neer dat je niets of niemand nodig hebt om je beter of slechter van te gaan voelen. Omdat je zo flexibel bent, in je hoofd en in verschillende sociale situaties, is voor jou een tegenslag dus ook altijd een leermoment, en eigenlijk ben je er van overtuigd dat je alles in het leven wel aankunt. Dat is overigens geen zelfoverschatting: ook ambi’s hebben slechte dagen en krijgen te maken met teleurstellingen of ongemak. Maar door je flexibele geest ben je ook vrij snel in staat om snel weer door te gaan, en goede hoop te houden dat het de volgende keer wél goed gaat. Wij zeggen: kom daar maar eens om in deze wereld.

Ambi’s zijn harmonieus
En die harmonie is belangrijk voor ze. Dus zullen ze niet snel ruzie maken of de confrontatie zoeken, weten ze wanneer ze even hun mond moeten houden en ook wanneer ze iets bespreekbaar moeten maken. Balans is extreem belangrijk voor ze, en ‘te veel’ van iets is bijna altijd iets dat voorkomen moet worden. Dat geldt overigens ook voor ‘te weinig’, ambiverten zullen gewoon van nature naar een evenwicht zoeken.

Ambi’s houden niet van tijdverspilling
En nu kun je zeggen: wie wel, maar ambiverten al helemaal niet. Dus zal een ambivert zich niet snel verloren voelen in een nieuwe werksituatie, maar op zoek gaan naar aansluiting en meteen een begin maken. Op reis of op vakantie ‘verdoen’ ze hun tijd niet met heimwee of geliefden missen, op dat soort momenten zet je de introvert in jezelf aan en heb je meer dan genoeg aan de ervaringen die je op doet, en de rust die je ervaart.

Kortom: zowel introvert als extravert zijn is eigenlijk een heerlijke combinatie, voor jezelf en voor de mensen om je heen. Ambi’s for president! (enne.. ben je al trots op jezelf?)

Lees ook: Als je houdt van een EI (extraverte introvert)

Geschreven door

Liesbeth is journalist, schrijver en trainer. Ze schrijft het liefst over dingen waar ze zelf ook mee bezig is. Is altijd op zoek naar inspiratie, en vindt dat meestal in de mooie, maar soms ook in de mindere dingen van het leven. Schreef bestseller: *Ik moet nog even kijken of ik kan - de stille revolutie van de introverte mens* (2017) en recent 'Echte vrouwen krijgen een kind - de stille revolutie van de niet-moeder' (2019).